Saturday, January 11, 2014

THLARAU LAKSAWNG (Spiritual Gift)



Baibal Caanghril:
“‘Minung hnenih laksawng a petu’ khal cu amah a si. A laksawng pekmi cu: a hrek cu tirhthlah an si, a hrek cu profet an si, a hrek cu Thuthangṭha phuangtu an si, a hrek cu pastor an siih a hrek cu zirhtu an si. Hi bangtuk in laksawng a peknak cu Pathian minung pawl in Khristian hna an ṭuan thei ih Khrih ih pum an ṭhansoternak dingah a si” (Efesa 4:11-12)
Baibal siarbet: Efesa 4:7-12.

Thuhmaihruai   
          Pathian in zumtu kan zate hrangah kanmah le tawkin laksawng in pe fingfing. Asinain kan comi laksawng an bang aw thluh lo ti cu kan thei cio ko ding. Paul in, “Kan zate pumpak ciar in covo laksawng kan nei fingfing ih cumi cu Khrih ih in pek ciarmi vekin a si,” a ti (Efe. 4:7). Paul in zumtu kan si hnuhnu kan comi pawl an bang aw thluh ding tiah a ti lo. Pangpar hmuandum sungah pangpar rong a phunphun a um ih anmah le mawinak ciar an nei thluh. Cumi cun pangpar hmuan a mawi ter, pangpar hmuandum ih mawinak ah a cang. Cuvek in Jesuh Khrih ih ruangpum a simi kawhhran sungah kut, ke, lu, mit, hna timi pawl hi mah le sinak ciar ah ṭhathnemnak an nei thluh. Zumtu pawl cu comi talent pakhat ciar kan nei fingfing. Pathian ih in pekmi talent ciar hmangin a hmin thangter dingin ṭuan cio dingah a sim duhmi a si. Cuticun Pathian kawhhran a mawi dingih a ṭhangso vivo ding a si.

1. Thlarau Laksawng
          Thlarau laksawng (Spiritual Gift) timi cu Grik ṭong in “charismata” ti a siih “Thiang Thlarau ruangih kan ngahmi thil titheinak pawl” sim duhmi a si. Cumi Thlarau lakawng kan comi pawl cu a bang aw cekci thei lo ding. Sikhalsehla kan comi ciar vekin rinsantlak le felzet in kan ṭuan cio ding a thupi sawn a si. Cumi pawl komkhawm in kan ṭuantlang tikah Khrih ih ruangpum a simi kawhhran ṭhansonak hrangah kan hlawm aw cio, tinak a si.
          Paul in, “Ca Thianghlim in, ‘A saannak bik hmun a hung thlen tikah kaihmi tampi a khor; minung hnenah laksawng a pek,’ a timi kha a kim a si” tiah a ti (Efe. 4:8). Himi zawn hi Paul in Saam 68 sung ihta a lakmi a si. Israel mipi pawl Zion tlang timi Jerusalem khuapi ah thukham kuang an luhpi tikah thangṭhatnak an tuahmi khal mitthlam ah a cuang ter. Cuvekin Paul in Jesuh Khrih khal van ah khaiso a sizia a tarlangmi a si. Jesuh Khrih cu nehnak co in Pathian vorhlam ah a to. A ral Satan lam ṭang pawl a neh ih ralkaihmi pawl khal a hruai hai (Efe. 1:20-22; Kol. 2:15). Ralkaihmi pawl hnenih an ngahmi thil mankhung pawl cu siangpahrang in mipi hnenah an zem ṭheu timi Thukam Hlun san laiah kan hmu thei (Seem. 14; 1 Sam. 30:26-31; Saam 68:12).
          Baibal thiam hrekkhat in Saam 68 cu Pentikos ni thawn komkhawm in an tarlang ṭheu. ‘Pentikos’ ih sullam pakhat cu Moses in Pathian hnen ihsin ‘Thukham Pahra’ a ngah ni a si. Cuih ni ah Israel mi pawlin Thukham pahra an ngah bangin Bawi Jesuh Khrih khalin zumtu pawl Thiang Thlarau a pek hngai. Cuih Thlarau thawngin zumtu pawlin a hna ṭuan theinak ding hrangah a si. Kawhhran tungding dinsuah vivo ding hrangah a si. Tirhthlah 2:33 sungah Piter ih simmi cu, “Pathian a Pa ih vorhlam kapah sunglawi zetin thlenter a si zo ih a kam cia bangtuk in Thlarau Thianghlim cu a Pa hnen ihsin a ngah zo. Atuih nan hmuhmi le nan theihmi cu kan parih a burhmi amah ih laksawng a si,” tiah kan hmu thei. Cule Paul in a simbet hrihmi cu ‘a hung thleng,’ a ti tikah a tican cu ‘a hmaisa bikah leilung hmun niam bikah a vung thleng’ tinak a si. A rung ṭummi cu lei khawvel le van tlolak khat ṭheh dingah van leeng tiangih a hung thlengtu amah thotho kha a si, tiah simfiangnak a nei (Efe. 4:9-10). ‘Leilung hmun niam bikah a vung thleng’ ti hi Khrih minung ah a cannak thu tarlangnak a si. Jesuh suahnak Bethlehem khua cawkuang umnak hmun hi tipithuanthum hnakin pi 200 tluk a niam, tiah Baibal thiam mifim pawlih simmi a um. Cule sal dinhmun lakin thihnak a tuar (Fil. 2:5-11). Cutin a niamnak bik hmun ah a ṭum hnu ah vancung ah a kaisalnak thu langtermi a si.

2. Thlarau Laksawng a phunphun
       Paul in, “Thlarau laksawng cu a phunphun a um, asinain cuih laksawng pawl hmuahhmuah a petu cu Thlarau Amah lawng a si,” tiah 1 Korin 12:4 ah a simmi kan hmu. Galati 5:22-23 ih a ummi Thlarau laksawng phun 9 khal mi hrekkhat in thupibik ah an ret. Mi hrekkhat in Thlarau laksawng zate kom in phun 20 tlun a um, an ti. Sikhalsehla Efesa 4:11-12 sungah Paul in a thupizetmi Thlarau laksawng phun 5 a tarlang. Cupawl cu: (a) Tirhthlah, (b) Profet, (c) Thuthangṭha phuangtu, (d) Pastor, (e) Zirhtu pawl tla an si.

(a) Tirhthlah (Apostles)
          ‘Tirhthlah’ timi cu tirhfialmi pawl, thlahmi pawl an si. Khristian pawl cu Jesuh Khrih tettikhaantu kan si ruangah tirhthlah tiah kawh dingmi kan si. Sikhalsehla Baibal sungah ‘Tirhthlah’ a ti tikah Bawi Jesuh ih dungthluntu (12) kha sim duhmi a si (Joh. 17:18; 20:21). Cuihtlun ah Mattius, Paul, Jesuh naupa Jeim le a dang dungthlun pahnih khat pawl cu ‘Tirhthlah’ tiah kawh a si. A tlangpi thu in Jesuh a hmu roritu pawl cu ‘Tirhthlah’ tiah kawh a si (Tirh. 1:21; 10:40-41; 1 Kor. 9:1; 15:8-9). Cuti asi ahcun tuini ah ‘tirhthlah’ a um nawn lo tiah lak theih a si.

(b) Profet (Prophets)
          Tuini ah “Profet” a um lai maw? tiah thusuh ding a um thei men. “Profet” timi pawl hi Pathian hnen ihsin thupek ṭongkam a dongtu pawl an si. “Bawipa in a ti” tiah mipi hnenih a phuangsintu pawl an si. Thudik le a sinak vekin sim le phuangtu an si (Jer. 23:16-32). Phundang deuh in kan sim asile “Profet” cu Pathian ih ai-awh ih a ṭongtu ‘Pathian ih palai’ an si. Cumi pawlih an sim, an ṭongmi pawl cu hminsin thluh a siih Baibal ah a cang. Cubangtuk “Profet” cu tuini ah a um nawn lo.
          Tirhthlah dungih a thluntu cu Profet a si (Efe. 2:20; 3:5). Profet pawl ih hnaṭuan cu an ṭhehsuak thluh zo. Kawhhran hramṭohnak khal hngetzet in an din zo. Tuini ah Profet a um nawn lo, kan ti zo. Sikhalsehla tuini Pawl hrekkhat in hlanlai Thukam Hlun san ih “Profet” pawl bangin a tuah-awtu an um phah rero. Cu pawl cun mipi zate hrangah an ṭong, an sim dah lem lo. Anmah le naihnak ih a ummi asilole an dodal duhmi kawhhran le mibur malte hrang lawngah an simphuang ṭheu a si. Curuangah tuini ah profet a ti-awtu cu an um phahphah nain Thukam Hlun san bangin “Profet” diktak cu an si lo ding tiah ruah ding a um.

(c) Thuthangṭha phuangtu (Evangelists)
          Thlarau laksawng a pathumnak cu “Thuthangṭha phuangtu” tiah Paul in a ti. A hrek in ‘evangelist’ tiah an hmang. Asinain “Evangelist” timi ṭongfang hi Thukam Thar sung hmun thum lawngah kan hmu thei a si (Tirh. 21:8; 2 Tim. 4:5). Tuini ah Thuthangṭha phuangtu asilole Evangelist tampi an um. Thuthangṭha phuangtu kan ti tikah phun hnih in kan hmu thei. A pakhatnak cu ramthar ah fehin an nun pekin a fehtu an um. Cu pawl cu “missionary” tiah kawh a si ṭheu. A dang pakhat sawn cu ṭhangphawknak hnaṭuan a ṭuantu an siih an nunnak pekin an feh lo nain a ṭulnak hmun ah zirhnak le phuangnak ceem in a fehtu an si. Cu pawl cu ‘evangelist’ tiah kan ko. Thuthangṭha phuangtu cu Pathian thu lawng simtu ding an siih Doctrine lam le mi ṭhenṭhek ding lam simtu ding an si lo. Cupawl cu Efesa sungah Paul in Thuthangṭha phuangtu a timi pawl an si.

(d) Pastor
          Mihrek cun Thuthangṭha phuangtu kha Pastor, Zirhtu Saya tiah an ko ṭheu. Thuthangṭha phuang ding hi Pastor ih hnaṭuan pakhat cu a si ko. Sikhalsehla Pastor ih quanvo hi Thuthangṭha sim lawng si loin kawhhran sungah a dangte’n a um ve. Kawhhran sung cin le daan vekin hruainak, Serh le sang pawlah ṭuanvo laknak, nunsimnak, forhfialnak, kaihhruainak, Pathian thusimnak tipawl hi Pastor ih hnaṭuan deuh an si. Pastor ih hnaṭuan cu Thlarau lam thu le Tisa lam thu thawn a pahnih komkhawmin a si. Cuihtlun ah Pastor timi ih sullam cu ‘tuukhaal’ ti a si vekin a khalmi tuurual pawl hrangah thlarau tirawl thawn khopkham dingah cawmdawltu dingin ṭuanvo neitu an si (Joh. 21:15-17; Tirh. 20:28; 1 Pit.5:2). Hinah hin theih ṭulmi cu kawhhran sungih Zirhtu saya pohpoh hi Pastor (tuukhal) an si thluh lo. Cuvek ṭhiamṭhiam in Pastor pohpoh khal Zirhtu saya an si thluh lo. Pastor dingah a hrante ih retmi a um tinak a si.

(e) Zirhtu (Teachers)
          Zirhtu pawl cu Baibal tlawngah siseh, thuzirnak le relkhawmnak pawl ah zirhtu dingih a hleice in ṭuanvo pekmi pawl an si. A hrek cu Pastor dinhmun ah an um nain zirhtu dingih ṭuanvo pekmi khal an si thei. Thuthangṭha phuangtu an si nain zirhtu dingih ṭuanvo pekmi khal an si thei. Himi zirhtu pawl cun Pathian ṭongkam vekin siseh, Khristian nuntu daan ding siseh, taksa le thlarau lam thu a phunphun hmangin zumtu pawl hnenah zirh vivo tu ding pawl an si. Kawhhran sungah zirh awknak a thupizet ruangah zirhtu ih dinhmun khal a thupi ngaingai a si.

Thufunkhawmnak
          Hi a tlun ih sinak kan tarlangmi pawl hi Thlarau laksawng pawl an si. Pathian ih a hrilmi pawl hnenah a hleice in cuih laksawng pawl a pe hngai. Cuih laksawng khung cu Pathian hnenah dil cio dingah Paul in in zirh hngai (1 Kor. 12:31). Kawhhran timi hi zirh awknak hmun pakhat a si vekin thuzirh awknak kha thupizet ah neih ringring a ṭul. A pitlingmi zumtu kan si theinak dingah cawmdawl a ṭul. Cutin kan pitling thluh tik lawngah Bawi Jesuh ih ṭuanvo pekmi kawhhran hnaṭuan pawl kan ṭuan thei ding a si.
          Thlarau laksawng a phunphun a peknak ih tumtahmi cu kawhhranah ṭuansuak theinak ding hrangah a si. Khrih ih ruangpum a simi kawhhran tundinnak hrangah ṭhangso dingin ṭuansuak ding ṭuanvo kan nei. Pastor in a ṭuanvo a thei awk a ṭul. Hruaitu pawl khalin mah le ṭuanvo fel le ṭhate’n thei in ṭuan cio ding a ṭul. Thlarau laksawng kan comi cio felzet le ṭhazet in hmang cio ding kan ṭul. Sungtel pawl khalin mah le ṭuanvo neihmi vekin felzetin ṭuan cio ding a ṭul. Kawhhran timi cu zumtu pawl kawhkhawm pawlkomnak bur a si vekin cuih kawhhran ṭhansonak ding hrangah mah le tuah dingmi pawl kha felte’n ṭuan cio ding a ṭul. Cutin ṭuan cio theinak ding hrangah Thlarau laksawng in pe cio. Cuih kan comi Thlarau laksawng hmangin thuthangṭha karhzai dingin Pathian ih fialmi a hnaṭuan kan ṭuan cio theinak ding hrangah a si. Hi hmun ahhin ‘hnaṭuan’ (ministry) hi Grik ṭong in ‘diakonia’ ti a siih Pastor lawng sim duhmi a si lo. Sungtel zumtu zate kha sim duhmi a si. Pathian ih hrilmi zumtu zate tinak a si. Pastor cun kawhhran sungtel pawl Pathian hna an ṭuan cio theinak dingah kaihhruaitu ding a si. Evangelist, Missionary le Zirhtu pawl khalin kanmah le dinhmun cio in ṭuan cio ding kan ṭul. Pastor cun a kawhhran sungtel pawl ih an neihmi talent pawl phorhsuah sak ding. Cule cuih talent vekin ṭuanvo a zem ding a si.
          Thlarau laksawng kan timi pawl hi thungaithlakin kan sim ahcun riantu hnaṭuan lawnglawng a si. Mai’ hlawknak le qhathnemnak hrangah a si lo. Mi pakhat ṭhansonak hrangah a si lo. Khrih ih kawhhran a ṭhansonak dingah le thuthangṭha karhzainak ding hrangah sawn a si. Pathian uknak ram karhzainak ding hrangah a si. Paul in, “Kan hnenih Thlarau a um kha phunkhat khat in a langih cumi cu miseenpi ṭhathnemnak hrangah a si,” a ti (1 Kor. 12:7). Curuangah kawhhran sung a kilkip a ṭhangso theinak ding hrangah zirh-awk hi a thupi zet. Zirh awknak a um lomi kawhhran cu pawhte fawh lai nauhak bangtuk ah a cang ding a si. Zumtu kan zate’n Thlarau laksawng kan co ngahmi theithiam in Pathian ram karhzainak ding hrangah le a hmin sunglawinak hrangah hmang cio dingah ṭuanvo kan nei a si.

Duhdawtnak le duhsaknak thawn,

Rev. CJ Hrang Hmung, D.Min., PhD.,
Manila, Philippines.
12.01.2014|10:34 am.

No comments:

Post a Comment